Emotioneel

Emotionele overprikkelbaarheid

Het morele kompas in meerlagige ontwikkeling

Je ervaart je eigen emoties als intens, gevoelig en complex. Je bent zeer bewust van je gevoelens en herkent hoe ze zich in de loop van de tijd ontwikkelen. Je hebt een sterk rechtvaardigheidsgevoel en morele conflicten kunnen je diep raken. Je bent ook vaak in staat om de emoties van anderen aan te voelen, waardoor je goed rekening kunt houden met anderen en je gemakkelijk met hen identificeert. Maar dit kan ook snel overweldigend voor je zijn. Empathie en medeleven kun je ontwikkelen tot je tweede natuur. Hoewel de tweede factor je misschien heeft geleerd om er niet naar te handelen, ervaar je veel affectie voor anderen en kun je sterk hechten aan mensen, dieren, plaatsen of voorwerpen. Hierdoor verlang je waarschijnlijk naar langdurige, intieme relaties. Maar als je je niet veilig voelt, trek je je helemaal terug uit intieme relaties. Dit doe je om jezelf te beschermen tegen de intense negatieve gevoelens die deze kunnen oproepen. Hoewel alle mensen met emotionele overexcitability sterke emoties hebben, kan het zijn dat je hebt geleerd om deze onder controle te houden en ze niet te uiten. Of je hebt juist helemaal geen rem op het uiten van (extreme) emoties en dit heeft mogelijk negatieve gevolgen, voor jezelf en voor anderen. Emoties spelen in ieder geval een krachtige rol in je connecties met anderen en je persoonlijke ontwikkelingsproces. Volgens Dąbrowski is emotionele overexcitability een van de, zo niet dé belangrijkste motor van meerlagige ontwikkeling.

Meerlagige ontwikkeling

In meerlagige ontwikkeling is emotionele overexcitability van fundamenteel belang bij de vorming van een dieper inzicht in wat voor jou écht belangrijk is: je eigen waardenhiërarchie. Je ontwikkelt een helder moreel kompas en wordt in contact met anderen emotioneel alerter en sensitiever. Zo groeit ook je vermogen om je in te leven en verbinding te maken in het moment. Dynamismen als empathie, zelfbewustzijn, autonomie en authentisme komen daardoor steeds meer tot uiting in je gedrag en je beleving.[1]

[1] K. Dąbrowski, A. Kawczak and J. Sochanska The Dynamics of Concepts (1973, Gryf Publications Ltd. London)

Illustratie: Roel Iken
Privacy- en cookiebeleid

Deze site maakt gebruik van cookies. Cookie-informatie wordt opgeslagen in je browser en voert functies uit zoals het herkennen wanneer je terugkeert naar onze site en helpt ons team om te begrijpen welke delen van de site je het meest interessant en nuttig vindt. Meer informatie over ons privacy- en cookiebeleid kan je hier lezen: Privacvybeleid